XITOYNING AFRIKA QIT’ASIDAGI STRATEGIK MANFAATLARI VA GEOSIYOSIY TA’SIRI
Keywords:
XXR, Afrika, Xitoy-Afrika munosabatlari, Xitoy-Afrika hamkorlik forumi (FOCAC), “ Bir kamar bir yo‘l ” tashabbusi , “XXI asrning dengiz ipak yo‘li”, Marvaridlar ipi , qarz diplomatiyasi.Abstract
Ushbu maqolada Xitoyning Afrika qit’asidagi strategik manfaatlari va geosiyosiy ta’siri har tomonlama tahlil qilinadi. Xitoy Afrika bilan iqtisodiy, siyosiy va harbiy hamkorlikni jadallashtirib, qit’adagi ta’sir doirasini kengaytirmoqda. Tadqiqotda Xitoyning infratuzilma investitsiyalari, tabiiy resurslarga yo‘naltirilgan sarmoyalari va “Bir makon, bir yo‘l” tashabbusi doirasidagi loyihalari batafsil ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, Xitoyning Afrika davlatlariga kredit ajratish strategiyasi, savdo aloqalari, harbiy bazalar qurilishi va diplomatik siyosati tahlil qilinadi. Maqolada Xitoyning Afrika qit’asidagi uzoq muddatli manfaatlari, shu jumladan, tabiiy resurslarga ega bo‘lish, yangi bozorlarni kengaytirish va global siyosiy ta’sirini oshirish kabi omillar yoritiladi. Xitoy va Afrika davlatlari o‘rtasidagi munosabatlarning xalqaro maydondagi oqibatlari, shuningdek, boshqa global kuchlarning bu mintaqadagi raqobati ham ko‘rib chiqiladi.
References
1. Dr Alex Vines OBE, Jon Wallace. China-Africa relations.”What are China’s objectives in Africa, how valid is the concept of ‘debt trap’diplomacy, and what are China’s military ambitions in the region?”. 2023.Intrner resourse. www.chathamhouse.org/2023/01/china-africa-relations [murojaat sanasi 05.11.2024]
2. Alden, C & Large, D. ‘Studying Africa and China’, In Alden and Large (ed) New Directions in Africa-China Studies. London: Routledge.2019
3. China-Africa Trade Report, Ministry of Commerce of China, 2024 . Internet resource.https://media.afreximbank.com/afrexim/African-Trade-Report_2024.pdf [murojaat sanasi 01.03.2025]
4. Green, M. . "Debt-Trap Diplomacy? Analyzing China's Role in Africa's Debt Crisis." Global Policy Journal. 2020. 512–526 pp
5. Han Cheng. Reading the Forum on China–Africa Cooperation (2000-2021): geoeconomics, governance, and embedding 'creative involvement'. Area Development and Policy.//2022. 60-83 pp.
6. Mohan, G., & Power, M . “New Geopolitics of China-Africa Relations.” International Affairs, 2021.P 221
7. Osman Elnor. Prospects for China–Africa Cooperation.China and the World in a Changing Context. China and Globalization. Singapore. 2022.55-58 pp.
8. Rex Li. A Rising China and Security in East Asia: Identity construction and security discourse. London: Routledge, 2009. P 212
9. Shelton G., Paruk F. The Forum on China–Africa Cooperation: A strategic opportunity. – Institute for Security Studies, 2008. P 222
10. Sun, Y. China and Egypt: A Growing Partnership in Infrastructure and Trade. Washington, DC: Brookings Institution.2021. Internet resource https://www.brookings.edu/articles/focac-2021-chinas-retrenchment-from-africa/ [murojaat sanasi 18.12.2025]
11. Тaylor, I. China’s New Role in Africa. Boulder, CO: Lynne Rienner Publishers.2023
12. Zhao, J. 21st-Century Maritime Silk Road Initiative: Aims and Objectives, Implementation Strategies and Policy Recommendations (Series on China's Belt and Road Initiative). World Scientific, Social Sciences Academic Press. New Jersey. 2020. P 256
13. Yao Xinhua. China-Africa Trade Tops 220 bln USD in 2014: Envoy //Economy.November 11, 2015 // www.ecns.cn/ [murojaat sanasi 12.10.2024].
14. Ли Гуаньцюнь. Стратегия «Нитки жемчуга» в контексте морской политики КНР // Вестник московского университета.Международные отношения и мировая политика. Москва .2011. 162-174 cс.
15. Т.Л. Дейч. Китай и Африка: итоги экономического сотрудничества последних лет. Центра российско-африканских отношений и внешней политики стран Африки Института Африки РАН. Москва.2018
16. Т.Л. Дейч. АФРИКА В СТРАТЕГИИ КИТАЯ. УЧРЕЖДЕНИЕ РОССИЙСКОЙ АКАДЕМИИ НАУК ИНСТИТУТ АФРИКИ РАН. Москва.2008. C 253

